وبلاگ
مکیدن انگشت
چگونه به کودکمان کمک کنیم این عادت را کنار بگذارد؟
مکیدن انگشت برای بسیاری از کودکان یک عادت رایج است
شاید برای شما هم پیش آمده باشد که نگران شوید چه زمانی باید کودک را تشویق به ترک این عادت کنید. در این مقاله بر اساس آخرین توصیههای متخصصان به بررسی زمان و روشهای مناسب برای کمک به کودک میپردازیم.
چرا کودکان انگشتشان را میمکند؟
نوزادان با بازتابهای طبیعیِ مکیدن به دنیا میآیند. جالب است بدانید برخی کودکان حتی قبل از تولد نیز انگشت خود را میمکند! این کار به کودک احساس آرامش میدهد؛ به همین دلیل است که معمولاً وقتی نوزاد مضطرب است یا قصد خوابیدن دارد، به سراغ مکیدن انگشت میرود.
این عادت معمولاً تا چه سنی ادامه دارد؟
بسیاری از کودکان بین ۲ تا ۴ ماهگی خودبهخود مکیدن انگشت را متوقف میکنند. با این حال، حدود ۲۵ درصد از کودکان تا ۲ سالگی همچنان این عادت را دارند. حتی کودکی که این کار را ترک کرده، ممکن است در مواقع استرس یا نگرانی، دوباره به سراغ آن برود.
بهترین زمان برای ترک پستانک:
زمان مناسب برای ترک پستانک به سن، خلقوخو و شرایط کودک بستگی دارد. با این حال، چند بازهی مهم وجود دارد:
- قبل از ۶ ماهگی : در این سن، پستانک هنوز میتواند برای آرامکردن کودک مفید باشد و بسیاری از نوزادان هنوز به آن وابستگی عمیقی پیدا نکردهاند.
- بین ۶ تا ۱۲ ماهگی: بعضی منابع پزشکی، از جمله Mayo Clinic، اشاره میکنند که اگر ترک در این بازه انجام شود، ممکن است خطر برخی مشکلات مثل عفونت گوش میانی کمتر شود.
- قبل از ۲ سالگی : این بازه برای پیشگیری از مشکلات احتمالی دندانی بسیار مهم است. هرچه استفاده از پستانک طولانیتر شود، ترک آن معمولاً سختتر خواهد شد.
- بعد از ۲ سالگی : اگر کودک هنوز از پستانک استفاده میکند، بهتر است ترک آن را به تعویق نیندازید. در این سن، کودک معمولاً به پستانک وابستگی بیشتری پیدا کرده و ممکن است مقاومت بیشتری نشان دهد.
چه زمانی باید نگران شد؟
معمولاً تا زمانی که دندانهای دائمی کودک شروع به رویش نکنند، جای نگرانی نیست. با رویش دندانهای دائمی، مکیدن انگشت میتواند بر نحوه قرارگیری دندانها و حتی شکل سقف دهان تأثیر بگذارد. خطر آسیب دندانی زمانی بیشتر میشود که کودک به صورت مکرر و طولانیمدت انگشت خود را بمکد. حتی مکیدن طولانی مدت میتواند بر فرم انگشت کودک نیز اثر بگذارد.
نکته مهم: اگر کودک شما کمتر از ۲ سال دارد، سعی نکنید او را به زور مجبور به ترک این عادت کنید. در این سن، مکیدن انگشت تنها یک عامل آرامشبخش است و معمولاً آسیبی به دندانها نمیزند. اما اگر این عادت بعد از ۵ سالگی ادامه یابد، احتمال تغییر شکل دندانها و کام افزایش مییابد.
بهترین روشهای ترک پستانک:
هیچ روش واحدی برای همهی کودکان وجود ندارد، اما این روشها معمولاً مؤثرتر هستند:
- ترک تدریجی : در این روش، استفاده از پستانک کمکم محدود میشود.
مثلاً: • فقط برای خواب شب • بعد فقط برای چرت روز • سپس حذف کامل.
این روش برای کودکانی که وابستگی شدید دارند، معمولاً راحتتر است.
2.حذف ناگهانی : بعضی والدین ترجیح میدهند پستانک را یکباره کنار بگذارند. این روش برای برخی کودکان جواب میدهد، اما ممکن است چند روز اول سختتر باشد.
3.جایگزین کردن با راههای آرامسازی دیگر: به جای پستانک میتوان از این روشها استفاده کرد:
- بغل کردن کودک
- تکان ملایم
- قصه گفتن
- نوازش و تماس پوستی
- استفاده از عروسک یا وسیلهی آرامبخش مناسب سن
4 . محدود کردن پستانک به موقعیتهای خاص : اگر کودک خیلی به پستانک وابسته است، ابتدا آن را فقط به زمان خواب محدود کنید. بعد از مدتی، همان زمان را هم حذف کنید.
راهکارهایی برای کمک به کودک:
بهترین روش این است که در مورد این عادت با فرزندتان صحبت کنید. اگر خودِ کودک بخواهد این عادت را کنار بگذارد و در انتخاب روشهای ترک آن مشارکت کند، موفقیت شما بسیار بیشتر خواهد بود.
گاهی اوقات بیتوجهی به این عادت، بهترین راه برای توقف آن است (مخصوصاً اگر کودک برای جلب توجه این کار را انجام میدهد). اما اگر این روش پاسخ نداد، راهکارهای زیر را امتحان کنید:
- تشویق مثبت: فرزندتان را برای مک نزدن انگشت تحسین کنید. منتظر اتفاقات بزرگ نباشید. مثلا 10 دقیقه مک نزدی. همین نقاط کوچک را بگیرید و تشویق کنید. میتوانید از پاداشهای کوچک استفاده کنید؛ مثلاً یک داستان بیشتر قبل از خواب یا یک گردش کوتاه.
- اهداف کوچک تعیین کنید : مثلاً یک ساعت قبل از خواب انگشتت را مک نزن و با چسباندن ستاره یا برچسب روی تقویم، پیشرفت او را ثبت کنید تا خودش هم با دیدن تقویم انگیزه برای جمع کردن ستاره های بیشتر داشته باشد.
- شناسایی محرکها: ببینید کودک در چه شرایطی انگشت میمکد. معمولا در زمان خستگی، اضطراب، دعواشدن، تنهایی و ….، سعی کنید علت را پیدا کنید. در این زمان ها برای آرام کردن اورا در آغوش بگیرید، کلمات محبتآمیز بگویید و یا حتی دادن یه عروسک یا خرس پولیشی برای اینکه کودک آن را در آغوش بگیرد و بفشارد کمک کننده است.
- یادآوریهای ملایم: اگر کودک از سر عادت و بدون فکر انگشت میمکد، خیلی آرام به او یادآوری کنید که آن را از دهانش خارج کند. هرگز او را سرزنش یا تحقیر نکنید. دفعات این یاداوری ها نباید زیاد باشد تا جایی که کودک ناراحت یا عصبانی شود. حتی یاداوری میتواند به صورت کلامی نباشد و غیر مستقیم با دادن مقداری خمیر بازی یا اسلایم برای در دست گرفتن انجام شود.
آیا دندانپزشک میتواند کمک کند؟
اگر نگران تأثیر مکیدن انگشت بر دندانهای فرزندتان هستید، حتماً با دندانپزشک مشورت کنید. گاهی اوقات صحبتهای یک متخصص با کودک درباره دلایل اهمیتِ ترک این عادت، بسیار مؤثرتر از تذکرهای مداوم والدین است.
در موارد نادر، متخصصان ممکن است روشهای دیگری مانند پوشاندن انگشت با مواد تلخ، پانسمان انگشت، استفاده از وسایل ارتودنسی مخصوص دهان یا پوشاندن دست با دستکش هنگام شب را پیشنهاد دهند.
اگر هیچکدام از این روشها جواب نداد چه کنیم؟
لطفا مجدد تلاش کنید تمام راهکارهایی که گفتم را به دقت اجرا کنید گاهی روشی که شما فکر میکنید جواب نمیدهد در عین ناباوری روی کودک شما جواب میدهد. در عین حال برای برخی کودکان، ترک این عادت بسیار سخت است. سعی کنید آرامش خود را حفظ کنید. فشار بیش از حد بر کودک فقط روند ترک را طولانیتر و سختتر میکند. اگر نیاز به کمک بیشتری دارید، حتماً با مشاور مراقبت کودک فرزندتان مشورت کنید
